Arbo Online

Deense onderzoekers stelden ontstekingen en DNA-beschadiging in de longen en de lever van muizen vast nadat ze het equivalent van 1, 3 en 9 werkdagen (8 uur per dag) waren blootgesteld aan nanopartikels van carbon black. Hierbij werd de huidige grenswaarde voor beroepsmatige blootstelling in acht genomen. Die is in Denemarken 3,5 mg/m3.

Er werden na één 'werkdag' zware ontstekingen in de longen, en DNA-beschadiging in de long- en levercellen vastgesteld. Deze gevolgen waren nog aanwezig bij dieren die 28 dagen na het einde van de blootstelling werden onderzocht.

De onderzoekers suggereren dat deze verschijnselen ook de ontwikkeling van kanker zouden kunnen bevorderen. In de veronderstelling dat deze resultaten transponeerbaar zijn naar de mens, zouden ze steun bieden voor het argument dat de blootstelling aan nanopartikels van een stof afzonderlijk moet worden gereglementeerd. Deze nanopartikels hebben immers andere kenmerken en dus een andere invloed op de gezondheid. Nanopartikels van carbon black worden vrij veel gebruikt in de industrie, onder meer in drukinkt.

Erfelijke gevolgen?
Een ander onderzoeksproject in Denemarken is aanleiding voor extra zorgen. Dat onderzoek toont aan dat de blootstelling van muizen aan twee types van nanopartikels, waaronder één van carbon black, leidt tot aanhoudende longontstekingen en DNA-beschadiging bij de moedermuizen, maar ook bij hun jongen.

Centrum voor nanoveiligheid
Ondertussen hebben vijf Deense onderzoeksinstellingen een Centrum voor nanoveiligheid opgericht. 'De ondernemingen hebben veel mogelijkheden om nieuwe soorten van nanopartikels te ontwikkelen', benadrukt professor Ulla Vogel, de directrice van het centrum. 'Het testen van het effect van elk individueel nanopartikel op de gezondheid is een dure zaak'. Maar 'we beschikken al over resultaten die aantonen dat de nanopartikelversie van eenzelfde stof heel andere effecten kan hebben op de gezondheid'. Het centrum wil dus ontdekken 'welke fysische en chemische eigenschappen kenmerkend zijn voor de nanopartikels die weerslag hebben op onze gezondheid'. Dat zou het mogelijk maken om al een risicoanalyse uit te voeren 'voordat een volledig langetermijnonderzoek wordt uitgevoerd op elk nieuw partikel'. Dat alles met de bedoeling om 'de autoriteiten een betere basis te bezorgen om het gebruik en de bewerking van nanopartikels op de werkvloer te reglementeren en schade aan de gezondheid van de werknemers te vermijden'. Het centrum is van plan om op Europees niveau in  netwerk samen te werken.